Analiza SWOT to jedna z najpopularniejszych heurystycznych (od sławnego “heureka” Archimedesa - odnaleźć) technik analitycznych, służąca do porządkowania informacji. Jest niezwykle często wykorzystywana w zarządzaniu strategicznym.

Po co SWOT?

SWOT jest narzędziem. Wiedza tkwi w osobie analizującej, natomiast SWOT ma ukierunkować i uporządkować myślenie tak, aby informacje były przede wszystkim poukładane w taki sposób, aby można było je łatwo odczytywać i wyciągać z nich wartościowe wnioski. Także aspekt komunikacyjny jest ważny - o wiele łatwiej przedstawić komuś gotową analizę SWOT, niż opowiadać o silnych i słabych stronach oraz szansach i zagrożeniach, ponieważ w takim przypadku duża część ważnych informacji może zwyczajnie umknąć uwadze.

SWOT

Tak wygląda macierz SWOT, którą opiszę poniżej:

Zacznijmy od początku

Jak zabrać się za analizę swot?

Przede wszystkim warto zacząć od części, którą znamy najlepiej - zwykle będą to mocne i słabe strony. Ponieważ jesteśmy wewnątrz organizacji, możemy często w łatwy sposób wypunktować większość tych cech, warto jednak zapytać kogoś z zewnątrz (najpiej klientów) o mocne i słabe strony, mogą mieć dla nas bardzo interesujące informacje. Warto zrobić wstępny szkic na kartce papieru, a następnie modyfikować i uzupełniać go.

Następnie musimy zastanowić się, jakie zagrożenia oraz szanse na nas czekają. Czy nasza firma może stać się liderem rynkowym? Czy jest szansa na wdrożenie nowej technologii, która zapewni przewagę konkurencyjną? A może potencjali konkurenci stanowią zagrożenie z którym należy się liczyć?

Przykładowy SWOT

SWOT może odnosić się zarówno do firm, jak i do osób czy jakiejkolwiek organizacji lub sytuacji, która wymaga analizy. Dla przykładu SWOT dla studenta Politechniki Wrocławskiej, może wyglądać następująco:

Silne strony:

- wysoka motywacja

- duża wiedza techniczna

- wytrwałość w dążeniu do celu

- duża liczba znajomych i kolegów

Słabe strony:

- brak doświadczenia

- brak wiedzy o rynku pracy

- słaba znajomość systemów informatycznych typu ERP

Szanse:

- znalezienie dobrze płatnej pracy po studiach

- założenie własnej firmy informatycznej

- poznanie najnowszych technologii z zakresu projektowania serwisów internetowych

Zagrożenia:

- nowa technologia, która zdeaktualizuje zdobytą wiedzę

- nasycenie rynku informatykami, co może przełożyć się na spadeł płac i trudności ze znalezieniem pracy

- wystąpienie Polski z Unii Europejskiej, przez co brak funduszy na założenie firmy

Ta raczej trywialna analiza pomoże nam przejść do kolejnego etapu:

Co dalej?

Kiedy mamy już silne i słabe strony oraz szanse i zagrożenia, czas na prawdziwą analizę. Należy sprawdzić, jak silne strony przekładają się na możliwości realizowania szans oraz na potencjalne zagrożenia oraz analogicznie - jak słabe strony przekładają się na szanse i zagrożenia. Także silne i słabe strony mogą być powiązane oraz zagrożenia i szanse. Nie polecam wykonywania takiej analizy za pomocą algorytów przy bardziej rozbudowanych analizach, ponieważ liczba możliwych kombinacji (każdy z każdym) będzie zbyt duża. Lepiej w takim wypadku podzielić wszystkie szanse, zagrożenia, silne i słabe strony na priorytety (wysoki, średni, niski) i pominąć wszystkie niskie oraz jeśli nadal jest ich sporo, średnie lub przynajmniej ich część przy takiej analizie. Zależy też co badamy i jak dokładnych informacji potrzebujemy, jednak tworzenie 100 lub nawet 1000 scenariuszy możliwego rozwoju mija się z celem.

Mamy SWOT … i co z tego?

Mamy już ładny SWOT na macierzy, przebadaliśmy interakcje między szansami, zagrożeniami, silnymi i słabymi stronami. Teraz czas na wnioski. Dobrze jest zrobić 3-5 scenariuszy rozwoju, przy czym jeden zrobić maksymalnie optymistyczny i jeden maksymalnie pesymistyczny. Reszta niech będzie pośrednia.

Jest o tyle przydatne, że w przypadku ogromnego i nagłego sukcesu nie panikujemy i nie działamy niezgodnie ze strategią, upojeni sukcesem, a w przypadku ogromnej i nagłej porażki wiemy dokładnie co należy zrobić, aby zamienić ją na sukces. Zajmuje to, owszem, trochę czasu, ale warto mieć takie scenariusze w przysłowiowej szufladzie, na wszelki wypadek. Podejmując poczakowe decyzje warto kierować się scenariuszem średnim (np. w przypadku zaciągania kredytu), ponieważ na tym etapie sukcesy są zwykle znikome, natomiast porażki bardzo dotkliwe.

Analizę SWOT warto robić sobie samemu co jakiś czas, aby z dystansem spojrzeć na siebie. Pomaga to także w długoterminowym planowaniu rozwoju własnego i zawodowego. Żyjąc z dnia na dzień, często zapominamy o tym, do czego dążymy, potraktujmy więc SWOT jako swego rodzaju kompas, na który warto zerknąć od czasu do czasu, aby upewnić się, czy kierunek w którym zmierzamy wciąż jest dobry.

Przeczytaj też:

Analiza PEST

Bariery wejścia

Analiza portfelowa - Macierz BCG

Tagi: analiza strategiczna, swat, swot

Oceń ten artykuł:

Ten wpis powstał czwartek, listopad 13th, 2008 o godzinie 3:50 po południu i należy do kategorii: Analizy strategiczne. Możesz śledzić wszystkie odpowiedzi na ten artykuł poprzez RSS 2.0 RSS. Możesz skomentować, lub zostawić trackback z własnej strony.